Vaak herhaalde bewegingen (repeterend werk)

In de Technische Groothandel komen veel handelingen voor die per uur vaak herhaald worden. Voor die handelingen is het belangrijk dat ze in een goede houding of stand van gewrichten uitgevoerd worden. Als de gewrichten verkeerd belast worden leidt dit namelijk op den duur tot slijtage en klachten.

Het kan om veel verschillende gewrichten gaan. De belangrijkste zijn:

  • Hand-pols-elleboog bewegingen (denk aan inpakken aan de lopende band, knippen/binden, e.d.);
  • Bewegingen met belasting van de arm-schouder (bedienen van het stuur van de truck, spullen hoog pakken of wegzetten, bedienen van apparaten boven ellebooghoogte, wegschuiven of tegenhouden van dozen op een lopende band, enzovoorts);
  • Bewegingen met het hoofd (veelvuldig zijwaarts, achterom of naar boven kijken);
  • Bewegingen van het bovenlichaam (rugbelasting) zoals vooroverbuigen of zijwaarts knikken van het bovenlichaam;
  • Knie- en enkel belasting door bijvoorbeeld bedienen van pedalen of op en af stappen van een trede.

Brancheafspraken

Op branche niveau zijn de volgende afspraken gemaakt ten aanzien van werkzaamheden met zich vaak herhalende bewegingen.

De volgende situaties worden zo veel als mogelijk is vermeden:

  • Werkzaamheden waarbij het bovenlichaam meer dan 25 graden zijwaarts of voorwaarts buigt, meer dan 10 graden achterwaarts buigt of of meer dan 30 graden om de as draait, als dat meer dan 2x per minuut voorkomt).

Van handelingen die meer dan 1x per minuut en meer dan een uur per dag gedaan worden, wordt een beoordeling gemaakt van de belasting en werkinrichting. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van de quickscan ‘Vaak herhaalde bewegingen’ uit deze Arbocatalogus of een vergelijkbaar instrument waarmee de belasting gewogen kan worden. Dit wordt beschouwd als verdiepende RI&E.

    Zie Praktijkvoorbeeld 'Quickscan vaak herhaalde bewegingen’.

Om te bepalen welke werkzaamheden met steeds herhalende beweging een risico met zich meebrengen wordt bekeken in welke stand staan de gewrichten in die handeling staan. Als gewrichten tot het uiterste gestrekt, gedraaid of scheef belast worden, dan kunnen deze snel tot klachten leiden. Worden hand-pols sterk geknikt of gedraaid? Kunnen medewerkers overal goed bij of wordt steeds ver gereikt, gebukt of wordt het lichaam schuin gebogen of de rug gedraaid? Let ook op de schouders, worden bewegingen van de arm achter het lichaam gemaakt? Hoe meer kracht gezet wordt des te groter is het gevaar op klachten.

Vaak herhaalde bewegingen hoeven helemaal geen probleem te zijn als er voor gezorgd wordt dat deze in het ‘gezonde’ bereik van ons lichaam gebeuren. Door een goed ontwerp van de werkplek kan veel voorkomen worden. Maar ook de werktechniek van de medewerker is bepalend.

Goede praktijken bij deze richtlijn

Print dit artikel E-mail dit artikel

Meer informatie

Arbo-Informatieblad AI 29 Fysieke Belasting bij het werk (Sdu)

Instrumenten voor beoordelen belasting: Zie Praktijkvoorbeeld 'Quickscan vaak herhaalde bewegingen (repeterend werk)'.

Voor zwaardere instrumenten:

  • Hand Arm bewegingen beoordelen met HARM

Relatie met wet

Arbobesluit art. 5.2, 5.3 en 5.4

Vaak herhaalde bewegingen (repeterend werk)

In de Technische Groothandel komen veel handelingen voor die per uur vaak herhaald worden. Voor die handelingen is het belangrijk dat ze in een goede houding of stand van gewrichten uitgevoerd worden. Als de gewrichten verkeerd belast worden leidt dit namelijk op den duur tot slijtage en klachten.

Het kan om veel verschillende gewrichten gaan. De belangrijkste zijn:

  • Hand-pols-elleboog bewegingen (denk aan inpakken aan de lopende band, knippen/binden, e.d.);
  • Bewegingen met belasting van de arm-schouder (bedienen van het stuur van de truck, spullen hoog pakken of wegzetten, bedienen van apparaten boven ellebooghoogte, wegschuiven of tegenhouden van dozen op een lopende band, enzovoorts);
  • Bewegingen met het hoofd (veelvuldig zijwaarts, achterom of naar boven kijken);
  • Bewegingen van het bovenlichaam (rugbelasting) zoals vooroverbuigen of zijwaarts knikken van het bovenlichaam;
  • Knie- en enkel belasting door bijvoorbeeld bedienen van pedalen of op en af stappen van een trede.

Brancheafspraken

Op branche niveau zijn de volgende afspraken gemaakt ten aanzien van werkzaamheden met zich vaak herhalende bewegingen.

De volgende situaties worden zo veel als mogelijk is vermeden:

  • Werkzaamheden waarbij het bovenlichaam meer dan 25 graden zijwaarts of voorwaarts buigt, meer dan 10 graden achterwaarts buigt of of meer dan 30 graden om de as draait, als dat meer dan 2x per minuut voorkomt).

Van handelingen die meer dan 1x per minuut en meer dan een uur per dag gedaan worden, wordt een beoordeling gemaakt van de belasting en werkinrichting. Hiervoor wordt gebruik gemaakt van de quickscan ‘Vaak herhaalde bewegingen’ uit deze Arbocatalogus of een vergelijkbaar instrument waarmee de belasting gewogen kan worden. Dit wordt beschouwd als verdiepende RI&E.

    Zie Praktijkvoorbeeld 'Quickscan vaak herhaalde bewegingen’.

Om te bepalen welke werkzaamheden met steeds herhalende beweging een risico met zich meebrengen wordt bekeken in welke stand staan de gewrichten in die handeling staan. Als gewrichten tot het uiterste gestrekt, gedraaid of scheef belast worden, dan kunnen deze snel tot klachten leiden. Worden hand-pols sterk geknikt of gedraaid? Kunnen medewerkers overal goed bij of wordt steeds ver gereikt, gebukt of wordt het lichaam schuin gebogen of de rug gedraaid? Let ook op de schouders, worden bewegingen van de arm achter het lichaam gemaakt? Hoe meer kracht gezet wordt des te groter is het gevaar op klachten.

Vaak herhaalde bewegingen hoeven helemaal geen probleem te zijn als er voor gezorgd wordt dat deze in het ‘gezonde’ bereik van ons lichaam gebeuren. Door een goed ontwerp van de werkplek kan veel voorkomen worden. Maar ook de werktechniek van de medewerker is bepalend.

Goede praktijken bij deze richtlijn